Kültür Bakanı Ersoy: Türkiye Yıllık 780 Kazıyla Dünyada Lider

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, TBMM Genel Kurulu'nda Bakanlığının 2026 yılı bütçesine ilişkin yaptığı sunumda, Türkiye'nin yıllık 780 kazı ve araştırma çalışmasıyla dünya lideri olduğunu belirtti. Edinilen bilgiye göre 2025 yılı itibarıyla 65 ilde 255 kazı alanında çalışmalar sürmekte; yabancı heyetlerce yürütülen 29 kazı 12 aylık programa dahil edilmiş ve her birine Türk Koordinatör Kazı Başkanı atanmıştır.

Bakan Ersoy, 2025 yılında 15 binden fazla envanterlik eser gün yüzüne çıkarıldığını, kazı ve araştırma çalışmaları için 3,5 milyar lira kaynak ayrıldığını ve proje kapsamında ilk 11 ayda 1200'den fazla uzman ile 3 binden fazla çalışanın istihdam edildiğini aktardı. Bu veriler, Bakanlığın arkeolojik miras koruma ve araştırma alanındaki yatırım hızını gösteriyor.

"Yerli ve milli Türk arkeolojisi bugün bütün insanlık tarihini aydınlatacak çalışmalara ev sahipliği yapıyor"

UNESCO Dünya Mirası Listesi'ndeki Türkiye varlık sayısının 22'ye çıktığı, Geçici Listesi'ndekinin ise 79'a ulaştığı bildirildi. Zerzevan Kalesi ve Mithraeum adaylık dosyasının 2026 değerlendirmesi için Dünya Miras Merkezi'ne sunulduğu, 2025 yılının ilk 9 ayında 101 eserin onarım ve restorasyonunun tamamlandığı ve yıl sonuna kadar bu sayının 121'e çıkması hedeflendiği kaydedildi. Ayasofya-i Kebir Cami-i Şerifi'ndeki çalışmaların Mimar Sinan'dan bu yana en kapsamlı restorasyon olduğu, Hatay'da Eski Meclis ve Gastronomi binalarındaki restorasyonların ile Kurtuluş Caddesi kentsel tasarım ikinci etapının gelecek yıl başında biteceği, Tarihi Meclis binasının Devlet Tiyatroları'na bağlı sahne olarak yeniden işlevlendirileceği açıklandı.

"Bir yıllık hazırlık sürecinde 50’den fazla toplantı yapıldı. Statik hesaplar, zemin testleri ve jeoradar taramalarıyla alınan kararlar laboratuvar çalışmalarıyla belirlendi"

Eser iadeleri konusunda 2025 yılında yurt dışından 180 eserin getirildiği, 2002-2025 döneminde toplam 13 bin 448 eserin (bunların 9 bin 133'ü 2018 sonrası) ülkeye kazandırıldığı belirtildi. Türkiye genelinde 217 müze ve 146 düzenlenmiş ören yeri hizmet veriyor; 2025 yılı kasım ayı sonuna kadar müze ve ören yerlerini yaklaşık 31 milyon 750 bin kişi ziyaret etmiş.