Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) 2024 Yılı Yenilik Araştırması sonuçlarını açıkladı. Verilere göre 10 ve üzeri çalışanlı girişimlerin %39,6'sı, 2022-2024 döneminde en az bir yenilik faaliyeti gerçekleştirdi. Bu oran, 2020-2022 dönemiyle karşılaştırıldığında %39,8'den %39,6'ya hafif bir gerileme gösterdi. TÜİK, bu değişimi "bir önceki döneme kıyasla düşük bir artış" olarak tanımlarken, gerçekte oran azalmış oldu.
Büyüklüğe ve sektöre göre farklar büyüktür
Yenilik oranı girişim büyüklüğüyle doğru orantılı artarken, 250 ve üzeri çalışanlı büyük girişimlerin %69,3'ü yenilik yaptı. Orta ölçekli (50-249 çalışan) girişimlerde bu oran %49,6, küçük girişimlerde (10-49 çalışan) ise %36,6 olarak gerçekleşti. Sektörel bakılda sanayide %42,1, hizmetlerde %36,9 yenilik oranı kaydedildi.
Ürün yeniliği arttı, süreç yeniliğinde üretim yöntemleri öne çıktı
Ürün yeniliği (mal veya hizmet) yapan girişim payı bir önceki dönemdeki %19,8'den %23,6'ya yükseldi. Ürün yeniliği yapanların %80,3'ü mal, %73,4'ü hizmet yeniliği gerçekleştirdi. Yeni çıkan ürünlerin %96'sı girişim için, %85,1'i pazar için yeniydi. Süreç yeniliği yapan girişim oranı %36,1 olarak ölçüldü. Süreç yeniliklerinin %77,2'si mal üretme veya hizmet sağlama yöntemlerinde, %71,5'i muhasebe ve idari işlemlerde, %69,7'si bilgi işlem ve iletişim yöntemlerinde yoğunlaştı.
Dörtte biri finanse destek aldı, iş birliği oranı %40,4
Yenilik yapan girişimlerin dörtte biri (yaklaşık %25) herhangi bir finansal destekten yararlandı. Destek veren kurumlar arasında merkezi kamu kurumları %48,9 ile birinci sırada yer alırken, yerel/bölgesel kuruluşlar %10,9, diğer AB kurumları %7,9, AB Horizon 2020 programı %6,4 payla takip etti. Yenilik yapanların %40,4'ü başka kurum ve kuruluşlarla iş birliği yaptı.
Stratejik odak: kalite ve müşteri memnuniyeti
Ekonomik performansı etkileyen stratejilerde girişimler kaliteye (%72,6), mevcut müşteri memnuniyetine (%72,1) ve yeni müşteri gruplarına ulaşmaya (%64,2) en çok önem verdi. Fikri mülkiyet koruma alanında her dört girişimden biri patent başvurusunda bulundu. Başvuru türleri ticari marka tesciliyle (%48,3) liderken, patent %26,4, ticari sır %22,4, faydalı model %14,1, endüstriyel tasarım %13,3, telif hakkı %13,2 sıralamasıyla takip etti.
Teknoloji yatırımları mevcut altyapıyı geliştirmeye yönelik
Yenilik yapan girişimlerin %60,7'si teknoloji yatırımı gerçekleştirdi. Bu yatırımların %91,8'i mevcut teknolojinin geliştirilmiş versiyonuna, %53,1'i ise daha önce kullanılmayan tamamen yeni teknolojilere yönelik oldu. Girişimlerin önemli bir bölümü çevresel fayda sağlayan yenilikleri de hayata geçirdi.