avatar

Ali Rıza TABAN YAZAR

CHP’LİLER, CHP’YE KARŞI

Ali Rıza TABAN

2026-06-17

1923 yılında kurulan CHP’de ilk bölünme, kuruluşunun 23. Yılında yaşandı.

1946 yılında Celal Bayar, Adnan Menderes ve arkadaşları CHP’den ayrılarak Demokrat Partiyi kurdular.

Bu büyük bölünmenin ardından CHP’de ağır seçim yenilgileri dönemi başladı. Partide bugünlerde olduğu gibi birlik ve beraberlik içerisinde hareket edilemiyor ve “her kafadan bir ses” çıkıyordu. Parti içi muhalefet giderek güç kazanmayı başladı. Güçlenen muhalefet Genel Merkezi olağanüstü kurultaya zorladı.

1972 yılında yapılan Kurultay’da, Bülent Ecevit CHP Genel Başkanlığı’na seçildi. Ecevit karşısında Kurultay’ı kaybeden Cumhuriyet’in 2. Adamı İsmet İnönü’ydü.

Ecevit, sekiz yıl genel başkanlık yaptı.

Araya 1980 darbesi girdi ve tüm partiler kapatıldı.

Darbeden üç yıl sonra,1983 yılında ilk genel seçimler yapıldı.

Kapatılan partiler seçime giremedi ama kapatılan partilerin yerine kurulan yeni partiler seçimlere katıldı.

Necdet Calp 1983’te CHP’nin devamı niteliğinde olan Halkçı Parti’yi kurdu.

Erdal İnönü, 1983 yılında CHP’nin devamı niteliğinde, Sosyal Demokrasi Partisini kurdu

HP ve SDP 1985 yılında (SODEP) Sosyal Demokrat Parti çatısı altında bir araya geldi.

Aydın Güven Gürkan’da bir ara SODEP’in genel başkanlığını yaptı.

CHP’nin devamı niteliğinde kurulan partiler hız kesmedi.  

1985 yılında siyasi yasaklı Bülent Ecevit’in eşi Rahşan Ecevit tarafından Sosyal Demokrat Halkçı Parti kuruldu.

Ecevit, siyasi yasağı kalkınca bu partinin genel başkanı oldu.

Deniz Baykal ilki 1992, ikincisi de 1995 yılında olmak üzere iki defe CHP genel başkanlık görevini yürüttü.

CHP’de Altan Öymen’de bir ara genel başkanlık yaptı.

Kaset olayının patlamasından sonra Baykal, CHP genel başkanlık görevinden ayrılmak zorunda kaldı.

Baykal’ın Grup Başkanvekillerinden Kemal Kılıçdaroğlu, 2011 yılında CHP genel başkanı seçildi.

Kılıçdaroğlu, genel başkanlık döneminde yapılan tüm seçimleri kaybetti.

Seçim yenilgileri şampiyonu Kılıçdaroğlu, 2023 Cumhurbaşkanlığı seçimlerinde Cumhurbaşkanı adayı olarak girdiği seçimleri kaybedince parti içinde yüksek sesle homurdanmalar başladı.

CHP tarihinin aslında CHP’li olmayan siyasetçilerinden, Kılıçdaroğlu’nun önce Beylikdüzü sonrada İBB Başkan adayı yaptığı Ekrem İmamoğlu ve Özgür Özel ekibi Kılıçdaroğlu’nu olağanüstü Kurultay’a zorladı. 2023 yılının Kasım ayında yapılan Kurultay’da Kılıçdaroğlu Genel Başkanlık seçimini kaybetti. 

İmamoğlu destekli Özgür Özel, CHP genel başkanı seçildi.

Yenilgiyi kabul edemeyen Kılıçdaroğlu, parti içi ve parti dışı desteklerle, CHP’nin başına yeniden geçme hayallerini sürdürdü.

Mahkeme, Özgür Özel’in genel başkan seçildiği Kurultayı şaibeli buldu.

Mahkeme kararıyla, Kılıçdaroğlu yeniden genel başkanlık görevine döndü.

103 yıllık CHP tarihinin bitmeyen hikayesi, bu hikâye.

CHP fazla ara vermeden kendisini bir şekilde tekrarlayan bir parti.

Yaşananlar parti içi demokrasiyle falan izah edilecek bir durum değil.

Durum, partiyi ele geçirme durumu.

Pas ve gol.

Pas içerden geliyor, gol de mahkeme ya da seçmenden geliyor.

Bu aralar CHP bölünür mü, yeni parti kurulur mu sorusuna cevap arayanlar partinin tarihine baksın önce.

Bölünür de kurulur da.

Tarih; CHP’lilerin, CHP’ye karşı olduğunu kaç kere yazdı. 

ETİKETLER: konya, postası, gazete, dergi

Ali Rıza TABAN YAZAR